I. Tổng quan về tình hình xuất khẩu nguyên liệu EPS của Trung Quốc năm 2025
Năm 2025, ngành xuất khẩu polystyrene giãn nở (EPS) của Trung Quốc đã đạt được bước đột phá lịch sử, với cả khối lượng xuất khẩu hàng tháng và hàng năm đều lập kỷ lục mới. Thành tích xuất sắc này không chỉ phản ánh khả năng cạnh tranh mạnh mẽ của ngành công nghiệp hạt EPS Trung Quốc trên thị trường toàn cầu mà còn cho thấy những thay đổi sâu sắc trong mô hình cung cầu toàn cầu của ngành công nghiệp polystyrene giãn nở.
Mùa cao điểm quý 4 đạt đỉnh điểm với sự bùng nổ; xuất khẩu polystyrene giãn nở hàng năm vượt quá 440.000 tấn.
Kết quả xuất khẩu EPS của Trung Quốc trong tháng 12 năm 2025 đã trở thành điểm nhấn của cả năm thương mại. Số liệu thống kê hải quan cho thấy, khối lượng xuất khẩu hàng tháng đạt 45.314,64 tấn, tăng mạnh 86,91% so với cùng kỳ năm ngoái và tăng 7,11% so với tháng trước. Dữ liệu này không chỉ phá vỡ kỷ lục xuất khẩu trước đó mà còn giúp khối lượng xuất khẩu cả năm tăng lên 447.844,07 tấn, tăng 36,95% so với cùng kỳ năm ngoái.
Ngược lại, thị trường nhập khẩu cho thấy xu hướng tăng trưởng vừa phải. Trong tháng 12 năm 2025, nhập khẩu polystyrene giãn nở (EPS) của Trung Quốc đạt 754,175 tấn, tăng 6,42% so với cùng kỳ năm ngoái và tăng 21,63% so với tháng trước. Tuy nhiên, tổng lượng nhập khẩu cả năm 2025 là 9.740,915 tấn, giảm 4,85% so với cùng kỳ năm ngoái. Sự khác biệt rõ rệt giữa nhập khẩu và xuất khẩu phản ánh đầy đủ năng lực cung ứng mạnh mẽ của ngành công nghiệp EPS Trung Quốc và khả năng cạnh tranh ngày càng tăng của ngành này trên thị trường toàn cầu, trong khi sự phụ thuộc của thị trường nội địa vào nguyên liệu EPS nhập khẩu tiếp tục giảm.
Đà tăng trưởng xuất khẩu mạnh mẽ không chỉ tập trung vào cuối năm. Ngay từ quý 2, khối lượng xuất khẩu đã cho thấy xu hướng tăng trưởng kép cả so với cùng kỳ năm ngoái và so với tháng trước. Từ tháng 4 đến tháng 6, tổng khối lượng xuất khẩu đạt 120.830 tấn, tăng 26% so với cùng kỳ năm ngoái và tăng 40% so với tháng trước. Trong ba quý đầu năm, khối lượng xuất khẩu duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định. Khối lượng xuất khẩu từ tháng 1 đến tháng 9 đạt khoảng 340.000 tấn (ước tính từ số liệu cả năm), với giá trị xuất khẩu là 379 triệu đô la Mỹ, tăng 15,86% so với cùng kỳ năm ngoái. Các nhà phân tích ngành chỉ ra rằng xu hướng tăng trưởng liên tục này là kết quả của sự cộng hưởng giữa nhu cầu nước ngoài liên tục tăng và sự vận hành ổn định của chuỗi công nghiệp trong nước.
Đông Nam Á dẫn đầu; Việt Nam, Hàn Quốc và Brazil đứng đầu ba vị trí.
Đông Nam Á đã trở thành động lực chính thúc đẩy sự tăng trưởng xuất khẩu nguyên liệu EPS của Trung Quốc. Năm 2025, khối lượng xuất khẩu sang thị trường Đông Nam Á đạt khoảng 120.000 tấn, chiếm hơn 26% tổng khối lượng xuất khẩu hàng năm. Trong đó, Việt Nam là thị trường trọng điểm trên tuyến thương mại Đại Liên - Thành phố Hồ Chí Minh/Hải Phòng và đã duy trì vị trí dẫn đầu trong các điểm đến xuất khẩu EPS của Trung Quốc trong thời gian dài. Từ tháng 1 đến tháng 9, giá trị xuất khẩu sang Việt Nam đạt 54,52 triệu USD, bỏ xa các quốc gia và khu vực khác.
Hàn Quốc và Brazil lần lượt đứng thứ hai và thứ ba trong danh sách xuất khẩu EPS của Trung Quốc. Từ tháng 1 đến tháng 9, giá trị xuất khẩu sang hai nước này lần lượt là 31,36 triệu đô la Mỹ và 29,89 triệu đô la Mỹ. Đáng chú ý, xuất khẩu sang Hàn Quốc cho thấy xu hướng tăng trưởng trong quý 2. Khối lượng xuất khẩu của nước này trong quý 2 tăng 3,82 điểm phần trăm so với quý 1. Brazil, với tư cách là một điểm đến xuất khẩu quan trọng ở Mỹ Latinh, đã duy trì nhu cầu ổn định đối với EPS của Trung Quốc, và thị phần xuất khẩu của nước này cũng tăng nhẹ so với cùng kỳ năm ngoái.
Bên cạnh ba thị trường hàng đầu, một số thị trường mới nổi cũng đạt được sự tăng trưởng đáng kể. Khối lượng xuất khẩu sang Ả Rập Xê Út tăng 47,9% so với cùng kỳ năm ngoái trong ba quý đầu năm. Điều này chủ yếu là do việc khởi động mạnh mẽ các dự án lọc dầu, hóa chất và cơ sở hạ tầng được thúc đẩy bởi Tầm nhìn 2030 của Ả Rập Xê Út, làm tăng đáng kể nhu cầu về EPS trong lĩnh vực xây dựng và bao bì. Đồng thời, sự hợp tác sâu rộng giữa Trung Quốc và Ả Rập Xê Út trong khuôn khổ Sáng kiến Vành đai và Con đường cũng tạo điều kiện thuận lợi cho dòng chảy thương mại EPS thông suốt. Đến cuối tháng 9 năm 2025, EPS của Trung Quốc đã được xuất khẩu sang 106 quốc gia và vùng lãnh thổ, tăng 5% so với cùng kỳ năm 2024, cho thấy mô hình xuất khẩu ngày càng đa dạng.
Lợi thế về chi phí và ưu đãi chính sách; Giải mã các động lực thúc đẩy sự bùng nổ xuất khẩu
Sự tăng trưởng bùng nổ của xuất khẩu hạt EPS của Trung Quốc không thể tách rời khỏi động lực kép của lợi thế về chi phí và nhu cầu bên ngoài. Năm 2025, giá styrene, nguyên liệu thô chính của EPS ở Trung Quốc, duy trì ổn định ở mức thấp, trong khi giá styrene ở châu Âu vẫn ở mức cao, điều này đã đẩy chi phí sản xuất EPS trong nước lên đáng kể. Khoảng cách chi phí khổng lồ này giúp các sản phẩm EPS của Trung Quốc có lợi thế cạnh tranh về giá rõ rệt trên thị trường quốc tế.
Hơn nữa, lượng tồn kho nguyên liệu EPS trong nước đã đạt mức cao nhất trong 5 năm vào năm 2025. Để đẩy nhanh vòng quay vốn, nhiều doanh nghiệp đã áp dụng chiến lược đổi giá lấy số lượng, điều này càng làm giảm giá xuất khẩu bình quân nói chung. Dữ liệu cho thấy từ tháng 1 đến tháng 9, giá xuất khẩu bình quân của EPS Trung Quốc là 1,16 đô la Mỹ/kg, giảm 10,42% so với cùng kỳ năm ngoái. Lợi thế về giá này đã trở thành yếu tố then chốt giúp sản phẩm Trung Quốc giành được đơn đặt hàng trên thị trường toàn cầu, đặc biệt là tại các thị trường mới nổi nhạy cảm về giá.
